Yedinci Sanat: Sinema - Sayı:9


   Merhaba değerli sinemaseverler, sizlerle yeni sayımızda, sinema köşemizde bir kez daha buluşmanın mutluluğunu yaşıyorum.
Sinema hayattır. Hayat insan ile vardır; sinema insan için vardır. Sinema, insanı anlatır, bizi anlatır, bizden olanı anlatır.
Sizlerin de bildiği gibi bu köşede hep “Yedinci Sanat: Sinema” başlığı altında yazmaktayım. Peki, neden? Çünkü sinema, güzel sanatlara dâhil olan son güzel sanattır.
Sinema sanatı, 19.yy’ın son çeyreğinde ortaya çıkmıştır. İlk sinema filmi, Fransa’da, 1895 yılında, Lumiêre kardeşler tarafından çekilen “Trenin Gara Girişi” adlı film olarak kabul edilir. Hatta bu filmi o dönemde 25-30 civarında insan izlemiş, trenin üstlerine geldiğini sanarak gösterim salonundan kaçmaya çalışanlar olmuştur.
“Trenin Gara Girişi” adlı film aslında tahmin ettiğiniz gibi bir-iki saat değil, sadece 48 saniyedir. O dönemde, sinema sektörü, belgesel diyebileceğimiz filmler ile başlamış, daha sonra gelişmiştir. Bu filmi izlemek isterseniz Youtube’a “Trenin Gara Girişi” yazarak filme kolayca ulaşabilirsiniz.Yani diyebilirim ki sinema, yedinci sanat olarak kabul edilir, o yüzden ben de bu köşeye, bu başlığı uygun gördüm.

Şimdi bir de sanat nedir, ona bakalım derim ben. Sizce sanat nedir? Bunu kendinize bir sorun ve ondan sonra yazının devamını okuyun.
Kendinizce cevapladıysanız soruyu ben de size kendimce sanat nedir, biraz bahsetmek isterim. Sanat, insanda zevk hissi uyandıran şeyler; dünyayı, gerçekliği sembolik olarak veya tasvir ederek anlatmaktır. Bazen edebiyat ile anlatırsınız bazen de müzik ile anlatırsınız. Burada neyle anlattığınızdan çok, nasıl anlattığınız önemlidir. Yani insanlar, hangi sanatla uğraşırsa uğraşsınlar, hangi sanatı severlerse sevsinler eserlere bakarken, eserleri dinlerken, okurken, izlerken ne ile anlatıldığından çok, nasıl anlatıldığına bakarlar. Onun düşündüğünü nasıl anlatmış, nasıl tasvir etmiş, nasıl sembolize etmiş bu sanat, ona bakarlar ve öyle karar verirler eserin güzel olup olmadığına. Sonuç olarak anlıyoruz ki sanatı güzel yapan ondan kendimizden bir şey bulmamızdır. Başta ne demiştik? Sinema hayattır. Sinema da bir sanat olduğuna göre sanat da hayattır, sevgili dostlar.

Son olarak sanat filmi nedir, ondan bahsedelim diyorum. Şimdi de kendinize “Sanat filmi nedir?” sorusunu sorun ve alt paragrafa öyle geçin.
Yine naçizane kendi düşüncelerim ile anlatmak isterim, sanat filminin bana göre ne demek olduğunu. Sanat filmi, hiçbir maddi beklentiye girmeden, sadece insanı, hayatı, gerçeği olabildiğince doğal veya yönetmenin kendine göre tasvir ederek anlattığı, salt sanat kaygısıyla çekilen filmlerdir.
Bakın, yine insan var işin içinde, hayat var, gerçek var. Tek değişen sadece sanat kaygısı olması.(Burada sanat filmlerinin, sanat filmi olmayan diğer filmlerden farkından bahsediyorum.)
Sanat filmleri, genelde pek sevilmez, az insan tarafından izlenir, beğenilir. Derler ki sevmeyenler: “Bu nedir böyle? Yarım saattir konuşmadan duruyorlar, aynı yolda on dakikadır yürüyor öylece. Kapat şunu ya, yok mu bir Kaptan Amerika falan onu koy, onu izleyelim.” Bu sözlerden de anlayabiliriz ki sanat filmlerinde macera, çok fazla hareket yoktur. O zaman biz, bu sanat filmlerinde başka bir şey aramalıyız. Mademki bunlar yok, değil mi?
Sanat filmleri, insanların gerçeklik üzerine, hayat üzerine derince düşünmesini amaçlarlar. O yüzden vardır derin sessizlikler, o yüzden repliksiz akar gider kaç dakika. O esnada üzerine düşünülecek şeyleri bulmak da bizim becerimize kalıyor, değerli dostlar.
Sonuç olarak sanat filmi, insanları eğlendirmek için değil, düşündürmek için sadece sanat için çekiliyor diyebiliriz.

Siz değerli okuyucular, neden bu kadar ayrıntıya girdim, merak ediyor olabilirsiniz. Seçtiğim film, bir sanat filmi: Nuri Bilge Ceylan’ın “Kış Uykusu” adlı filmidir. Kendimce  size bu film hakkında naçizane düşüncelerim nedir, onlardan bahsedeceğim. Size göre yanlış bir şey demişsem affediniz. Hem önceki yazdıklarımda hem de sonraki okuyacaklarınızda.

İlhan İpek kalemiyle...
Devamı 9.sayıda...
Paylaş Google Plus
    Blogger Comment
    Facebook Comment

0 yorum:

Yorum Gönder